Het Turkije Instituut is sinds eind 2015 gesloten. Aanleiding tot dit besluit was het gebrek aan perspectief op nieuwe fondsen, mede in het licht van de ontwikkelingen in Turkije. De website (turkije-instituut.nl) is nog wel toegankelijk als informatiebron. Hierdoor zal althans een deel van de expertise die in de afgelopen acht jaar is opgebouwd behouden blijven.

Geweld rond verkiezingstijd

28 mei 2015 - Met nog minder dan twee weken te gaan voor de Turkse parlementsverkiezingen stijgt de spanning in Turkije. De toon van de verkiezingstoespraken wordt niet alleen met de dag feller, maar richt zich meer en meer op de tegenstanders. De spanningen leiden zelfs tot gewelddadige incidenten. Zo is op 26 mei een belangrijke kandidaat van de CHP Elif Doğan Türkmen in Adana in haar knie geschoten, werd AKP kandidaat Ramazam Demir eveneens in Adana drie keer in zijn buik gestoken op 23 mei en op 20 mei is Cüneyt Yıldız, de AKP burgemeester van een deelgemeente van Bursa, zwaargewond geraakt na een schietpartij in zijn kantoor. Yıldız is zes dagen later overleden. Deze aanvallen kwamen na twee bomaanslagen op hoofdkantoren van de HDP in Adana en Mersin op 18 mei. Er waren explosieven verstopt in een bloempot en in een pakketje. Bij de aanslagen raakten drie mensen gewond. 

De regerende AKP en de HDP ruziën over wie verantwoordelijk is voor de aanslagen. De HDP beschuldigt de AKP ervan verantwoordelijk te zijn, omdat de leiders van de AKP in toespraken aanhangers aanzetten tot haat en zo geweld in de hand werken. De AKP duldt de beschuldigingen niet en veroordeelde de aanslagen steeds direct. De toenemende mate van gewelddadige incidenten tegen politici rond verkiezingstijd in Turkije is niet nieuw. In voorgaande jaren nam geweld ook steeds toe en kregen alle politieke partijen te maken met aanvallen waarbij wapens werden gebruikt en mensen gewond raakten of omkwamen. Dit jaar is vooral de HDP slachtoffer geworden van geweld. HDP verkiezingskantoren zijn in de afgelopen maanden 122 keer aangevallen in 60 van de 81 provincies van Turkije.

De regering neemt momenteel maatregelen om geweld te voorkomen tijdens en direct na de verkiezingen. Zo worden er 5000 dorpsbewakers ingezet in plattelandsgebieden en het verlof voor politieagenten tijdens verkiezingen is afgeschaft. In 17 ‘risico’ provincies zullen ook wegencontroles komen en het leger zal de meer afgelegen gebieden controleren. Toch vinden sommigen dat de regering niet genoeg doet om de veiligheid te garanderen en om de verkiezingen eerlijk te laten verlopen. Men is bang dat AKP leiders alles op alles zullen zetten om te zorgen dat de HDP onder de 10% kiesdrempel blijft. In het verleden was sjoemelen met de uitslagen minder bepalend voor de uitkomst van de verkiezingen, maar omdat de HDP krap rond de verkiezingsdrempel van 10% zit, kan vals spel een grote invloed hebben op de uitslag. Als de HDP wel in het parlement komt, vormen ze niet alleen een oppositiepartij, ook pakt dan de algemene zetelverdeling voor de AKP minder gunstig uit, zodat een tweederde meerderheid er zeer waarschijnlijk niet in zet. En dat betekent dat het moeilijker zal worden  om een nieuwe grondwet op te stellen, met inbegrip van invoering van het presidentiële systeem. 

Analyses Turkije Instituut

Het Turkije Instituut publiceert regelmatig analyses over de actualiteit in Turkije